Geschreven op 10-09-2019

Het puberbrein mag op deze Enschedese school een half uurtje later aan

Artikel Tubantia 7 september 2019
Leerlingen van het Greijdanus Enschede mogen dit schooljaar ’s morgens een half uurtje langer blijven liggen. Dat past volgens de school beter bij het slaapritme van pubers.

Hij is zelf vader van puberende kinderen. En Martin Brouwer weet: „Pubers hebben hun negen uur slaap echt nodig. Maar sommigen van hen staan ’s avonds om negen uur echt nog aan.” Als je dan ’s morgens om even na achten op school wordt verwacht, wordt het knap lastig om die negen uur slaap te halen. Gevolg: slaperige koppen in de klas. „Hun brein gaat later aan. Ze hebben tijd nodig om op gang te komen”, zegt de directeur van Greijdanus Enschede, onderdeel van het Greijdanus College voor gereformeerd voortgezet onderwijs. Volgens Brouwer gaat het over ‘een substantiële groep’. „Toch zeker twee op de tien kinderen.”

Mobiel
En ze kunnen er bar weinig aan doen. „ ‘Dan moeten ze ’s avonds niet zo lang op hun mobiel liggen kijken’, wordt dan vaak geroepen”, weet Brouwer. „Maar het is andersom: ze pakken hun mobiel, omdat ze niet kunnen slapen.” Het heeft zelfs een officiële naam: vertraagd slaapfasesyndroom (DSPS). Tien tot vijftien procent van de schoolgaande kinderen in Nederland hebben last van zo’n verschuiving van de biologische klok, meldde actualiteitenprogramma EenVandaag deze week.

Slaapartsen,ook wel somnologen genoemd, pleiten voor meer begrip en erkenning voor het slaapprobleem. Want het kan een behoorlijke druk op een gezin leggen, vertelde kinderneuroloog en somnoloog Sigrid Pillen bij EenVandaag. „Er wordt bijvoorbeeld de hele tijd gezegd dat ze niet willen slapen, terwijl ze dat niet kùnnen.”

Reistijd
Greijdanus Enschede komt hun moeilijk slapende leerlingen tegemoet. De school aan de Deppenbroekstraat heeft de begintijd een half uur verlaat, van 8.30 naar 9.00 uur. Dat geeft de kinderen iets meer tijd om op te starten, maar heeft volgens directeur Brouwer meer voordelen. „We zijn een streekschool, met leerlingen uit bijvoorbeeld Hengelo en Neede. Die hebben wat meer reistijd en kunnen nu een bus later pakken. En leerlingen uit de stad hoeven niet door de spits op de fiets naar school. Dat komt de veiligheid ten goede.”

Voor zover hem bekend is Greijdanus de eerste school in de regio die de begintijd op negen uur heeft gezet. Hij snapt ook wel waarom. „Het is niet zo eenvoudig om dat te doen. In een lesrooster zit alles aan elkaar vast. Dat wijzig je niet zo maar even.”

De Enschedese school had het ‘geluk’ dat het rooster toch helemaal op de kop moest, omdat dit jaar voor het eerst wordt gewerkt met een nieuw onderwijsconcept. Dat van gepersonaliseerd leren, waarbij leerlingen hun eigen keuzes maken en docenten die begeleiden en faciliteren. „Het is niet langer hokje, vakje, klasje, uurtje”, legt Brouwer uit. „Leerlingen maken een eigen planning op basis van waar en wanneer een docent beschikbaar is en wat ze zelf denken dat ze nodig hebben.”

Opstartproblemen
Om daarvoor ruimte te maken, werkt de school met wat Brouwer ‘een vierkant rooster’ noemt. Elke dag begint om 9.00 uur en eindigt om 15.15 uur. Dat had ook van 8.00 tot 14.15 uur kunnen zijn. Maar daar is bewust niet voor gekozen vanwege leerlingen met opstartproblemen én om de eerste uren beter te benutten. Al betekent dat wel dat de leerlingen nu ’s middags wat later vrij zijn. „Dat is zeker bij warm weer wel een dingetje, want dan kunnen ze pas wat later naar het zwembad”, zegt Brouwer. „Leerlingen zijn op zoek naar zoveel mogelijk vrijheid, de schoolleiding naar zo hoog mogelijk rendement. Dat zijn gescheiden belangen. Maar nu doen de leerlingen al hun werk op school en hebben ze in principe geen huiswerk meer. Dus zijn ze na kwart over drie ook echt vrij.”

Of de school leuker is geworden, luidt de vraag. Daar hoeft Ruben Koning niet lang over na te denken. „Ja”, zegt de derdeklasser van Greijdanus Enschede beslist. „Iedereen is ’s morgens veel actiever, want wakker.” Ook zijn jaargenoten Kirstie Boensma, Lieke Luiten en Bram Kremers zijn positief over de veranderingen binnen hun school, zoals de verlate begintijd. Vooral omdat alle vier een aardig stukje moet fietsen. „Ik een half uur, maar Ruben, die net als ik in Stroinkslanden woont, maar een kwartiertje”, zegt Lieke. „Ik fiets nu eenmaal behoorlijk hard”, reageert Ruben.

Bram vindt het ’s morgens wat minder stressen. „Je kunt wat langer blijven liggen.” En, na een korte bedenktijd: „En je kunt wat later naar bed. Maar niet veel, hoor.” Nou is het niet zo dat de vier veel moeite hebben met opstaan. „Ik ben altijd voor de wekker wakker. Heel handig”, zegt Lieke.

Kirstie had vooraf wel wat bedenkingen over het ‘nieuwe Greijdanus’. Dat had niet zo zeer met de latere begintijd te maken, maar met het nieuwe, strakke rooster. „Daardoor hebben we geen vrije tussenuren meer. Dat is wel jammer.” Inmiddels ziet ze vooral de voordelen. „Want we hebben ook geen huiswerk meer.” Maar of ze liever een uurtje eerder was begonnen, zodat ze ‘s middags vroeger vrij was geweest? „Ach, we spreken nu meestal wat later af. Maar misschien hadden ze beter allebei kunnen doen: later beginnen én eerder vrij”, lacht ze.

Deel post met vrienden

Wil jij een optimale website? Dan hebben we wat cookies van je nodig. Pas mijn voorkeuren aan